باید ها و نباید های استرداد جهیزیه

استرداد جهیزیه یکی از مواردی که در هنگام طلاق می بایست توسط دادگاه تعیین تکلیف شود جهیزیه است.

جهیزیه یا جهاز به اموالی گفته میشود که توسط خانواده عروس تهیه شده و توسط عروس به منزل مشترک برده می شود و عرفا شامل کلیه وسایل زندگی مثل فرش و تلویزیون و یخچال و اجاق گاز و… میشود .

تهیه جهیزیه بر عهده زوج است یا زوجه؟

طبق ماده ۱۱۰۶ قانون مدنی پرداخت نفقه زن در عقد دائم بر عهده شوهر است و طبق ماده ۱۱۰۷ نفقه شامل کلیه احتیاجات متعارف و متناسب با شرایط زن مانند مسکن و اثاث منزل و… می باشد.

همانطور که ملاحظه می کنید بر خلاف عرف و عادت و آن چیزی که بین مردم جا افتاد، قانونا تهیه جهیزیه که همان وسایل منزل برای زندگی مشترک است جزوی از نفقه بوده و بر عهده زوج است نه وظیفه زوجه و این تصور که جهیزیه را عروس باید به منزل شوهر بیاورد غلط است و در جامعه و میان اقوام مختلف ایرانی جا افتاده که تهیه جهاز وظیفه زوجه است و طبق رسومات کهن جهیزیه همیشه توسط عروس تهیه شده و به خانه داماد برده میشود.

استرداد جهیزیه

مالکیت جهیزیه

طبق ماده ۱۱۱۸ قانون مدنی زن حق دخالت و تصرف مستقل در اموال و دارائی خود را دارد و جهیزیه ای هم که آورده دارائی او محسوب می شود و می تواند هروقت که بخواهد آنها را بفروشد و یا به هرکسی که بخواهد منتقل کند و یا هر نوع تصرف دیگری که بخواهد در آن انجام دهد و یا اینکه استرداد آن را از دادگاه بخواهد درواقع بلحاظ حقوقی مرد اباحه در انتفاع دارد یعنی زن به مرد اجازه استفاده از جهیزیه را می دهد .

استرداد جهیزیه

ممکن است زوجین در هنگام طلاق در خصوص جهیزیه اختلافی نداشته باشند که در اینصورت با توافق و بدون دخالت دادگاه جهیزیه تحویل زوجه می شود ولی اگر اختلاف حاصل شود حل اختلاف برعهده دادگاه است .

استرداد جهیزیه در صورت موجود بودن سیاهه

سیاهه جهیزیه نوشته ای است که لیست اثاثیه ای که به عنوان جهیزیه به منزل شوهر آورده می شود در آن نوشته شده و به امضای شوهر و شهود می رسد. بهتر است در سیاهه ، وسایل گران قیمت با جزئیات کامل مثل برند و قیمت نوشته شود. و به امضای داماد و چند مرد از خانواده داماد برسد تا در صورت بروز اختلاف و جدایی بدون مشکل بتوان جهیزیه را استرداد کرد.
اگر جهیزیه سیاهه داشته باشد میتوان با تقدیم دادخواست استرداد جهیزیه مستند به سیاهه را تقدیم کرد و از دادگاه خواست.

استرداد جهیزیه در صورت نداشتن سیاهه و با فاکتور خرید و سایر دلایل

ممکن است جهیزیه سیاهه نداشته باشد و یا از بین رفته باشد. در این صورت میتوان با ارائه فاکتورهای خرید استرداد جهیزیه را درخواست کرد ولی ممکن است جهیزیه ای نه سیاهه داشته باشد. و نه فاکتور خرید که در این صورت میتوان از شهادت شهود یا سایر دلایل مثل سوگند و اقرار برای اثبات دعوا استفاده کرد . اگر زوج در خصوص جهیزیه اقرار کند . دادگاه رای به استرداد جهیزیه را مستندا به اقرار او صادر خواهد کرد .

توجه داشته باشید بهتر است قبل از اقدام از طریق دادگاه با ارسال اظهارنامه به زوج استرداد جهیزیه را بطور رسمی مطالبه کنید ممکن است زوج جهیزیه را مسترد کند و کار به دادگاه نکشد ولی اگر مسترد نکرد اظهارنامه نیز میتواند به عنوان یکی از دلایل تقدیم دادگاه شود.

آیا زن میتواند قبل از طلاق و جدایی استرداد جهیزیه را بخواهد؟

همانطور که در بالا اشاره شد زن مالک جهیزیه است. و میتواند حتی قبل از طلاق استرداد آن را از دادگاه بخواهد و درواقع تقدیم چنین دادخواستی نشان دهنده تمایل زوجه به طلاق است.

آیا زن می تواند قیمت یا عوض وسیله ای از جهیزیه را که تلف شده بخواهد؟

مسلم است که جهیزیه در طول زندگی مستهلک شده. و ممکن است از بین برود و یا وسیله دیگری جایگزین آن شود و شوهر اثاثیه جدیدی برای زندگی مشترک خریداری کند. باید بدانید که زن فقط می تواند هرآنچه که به عنوان جهیزیه آورده استرداد کند و حق ندارد وسایل جدید را به جای جهیزیه بخواهد.

آیا طلاهایی که زوجه با خود به منزل شوهر آورده جزو جهیزیه محسوب می شود؟

در برخی موارد دیده می شود لیست طلاهای زوجه نیز در سیاهه جهیزیه نوشته شده و استرداد آن مستند به سیاهه از دادگاه خواسته می شود. باید در نظر داشت که جهیزیه عرفا وسایل و اثاثیه زندگی است که زن با خود به منزل شوهر می آورد و مورد استفاده مشترک زوجین است. ولی طلاها مورد استفاده مرد نیست و دست زوجه بوده و خود او از آنها استفاده می کند. و نمیتواند با سیاهه جهیزیه استرداد آن را بخواهد. بلکه در صورتی که مدعی است طلاها نزد شوهر بوده یا توسط او تلف شده می بایست حسب مورد دعوای حقوقی یا کیفری جدای از استرداد جهیزیه طرح کند.

آیا زن میتواند بدون اجازه شوهر جهیزیه اش را ببرد؟

همانطور که اشاره شد زن مالک جهیزیه ای است که به منزل شوهر آورده و میتواند هر تصرفی در آن بکند. و شوهر نمی تواند با عنوان سرقت از زن شکایت کند. و در صورت شکایت به نتیجه ای نمی رسد مگر اینکه ثابت کند اثاثیه ای را که مرد تهیه کرده نیز توسط زن برده شده .

استرداد جهیزیه

فروش جهیزیه توسط شوهر

فروش جهیزیه از جانب زوج در صورتی که زن رضایت نداشته باشد. مشمول جرم فروش مال غیر بوده و قابل تعقیب و مجازات است.

اعتراض به حکم استرداد جهیزیه توسط مرد

ممکن است برخی از وسایل جهیزیه را مرد تهیه کرده باشد. و یا بعدا خریده باشد که مالک این وسایل مرد می باشد و زن نمیتواند آنها را با خود ببرد و یا استرداد آنها را بخواهد.

اگر زن در لیستی که برای استرداد جهیزیه به دادگاه ارائه داده استرداد وسایلی که توسط مرد خریداری و تهیه شده را نیز بخواهد. مرد میتواند ظرف ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ از رای دادگاه تجدیدنظرخواهی کند .

تامین خواسته برای جلوگیری از اتلاف یا فروش جهیزیه توسط زوج

اگر جهیزیه در معرض تضییع باشد زوجه میتواند همزمان با دادخواست استرداد جهیزیه یا قبل یا بعد از آن دادخواست تامین خواسته نیز بدهد. که در اینصورت با صدور قرار تامین خواسته از طرف دادگاه میتوان با توقیف اثاثیه از تلف آن جلوگیری نمود.

مرجع صالح برای رسیدگی به دعوای استرداد جهیزیه

طبق ماده ۴ قانون حمایت خانواده دعوای استرداد جهیزیه در صلاحیت دادگاه خانواده می باشد.  برای کسب اطلاعات بیشتر و مشاوره با وکیل متخصص در استرداد جهیزیه با ما در تماس باشید.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.